Εποχική Τριχόπτωση: Τι Είναι Φυσιολογικό και Πότε Θέλει Κτηνίατρο

Κάθε φθινόπωρο επανέρχεται το ίδιο: τρίχες στον καναπέ, στα ρούχα, παντού. Είναι φυσιολογικό. Το Merck Veterinary Manual εξηγεί ότι τα ζώα αλλάζουν τρίχωμα ως απάντηση στις αλλαγές της θερμοκρασίας και της διάρκειας της ημέρας, και ότι τα περισσότερα ρίχνουν τρίχα στις αρχές της άνοιξης και στις αρχές του φθινοπώρου.

Γιατί Αλλάζει το Τρίχωμα

Η ανάπτυξη της τρίχας ελέγχεται από πολλούς παράγοντες, ανάμεσά τους η διατροφή, οι ορμόνες και η διάρκεια του φωτός της ημέρας. Το χειμερινό τρίχωμα πολλών σκύλων είναι μακρύτερο και πιο λεπτό, ώστε να κρατά τη θερμότητα, ενώ το καλοκαιρινό έχει πιο κοντές και πιο χοντρές τρίχες. Το ίδιο ισχύει και για τις γάτες.

Τα Ζώα που Ζουν Μέσα Ρίχνουν Τρίχα Όλο τον Χρόνο

Η ASPCA σημειώνει ότι οι σκύλοι που μένουν συνεχώς μέσα στο σπίτι έχουν μικρότερες διακυμάνσεις στο τρίχωμα και ρίχνουν τρίχα σχεδόν ομοιόμορφα όλο τον χρόνο. Το ίδιο και οι γάτες που ζουν μέσα. Το International Cat Care το διατυπώνει απλά: οι γάτες αλλάζουν τρίχωμα όλο τον χρόνο, σε διαφορετικό βαθμό η καθεμία.

Τι Πραγματικά Βοηθά: το Βούρτσισμα

Η ASPCA είναι ξεκάθαρη: δεν μπορείτε να σταματήσετε τη φυσιολογική τριχόπτωση ενός υγιούς σκύλου, μπορείτε όμως να μειώσετε τις τρίχες στο σπίτι βουρτσίζοντάς τον τακτικά. Το τακτικό βούρτσισμα αφαιρεί βρομιά, απλώνει τα φυσικά έλαια στο τρίχωμα και αποτρέπει τους κόμπους.

• Σκύλος με κοντό, λείο τρίχωμα: μία φορά την εβδομάδα αρκεί.
• Σκύλος με μακρύ τρίχωμα: καθημερινή φροντίδα.
• Γάτα: μία με δύο φορές την εβδομάδα, και καθημερινά στις περιόδους που αλλάζει τρίχωμα ή αν έχει μακρύ τρίχωμα.
• Ρωτήστε τον κτηνίατρο ή τον κομμωτή ζώων ποια βούρτσα ταιριάζει στο τρίχωμα του δικού σας ζώου.

Δύο προειδοποιήσεις από το International Cat Care: η γάτα δεν πρέπει ποτέ να βουρτσίζεται με το ζόρι, και αν το βούρτσισμα γίνεται μάχη, σταματάει. Επίσης, μη χρησιμοποιήσετε ψαλίδι σε κόμπους: είναι πολύ δύσκολο να ξεχωρίσετε πού τελειώνει το δέρμα και πού αρχίζει η τρίχα.

Γάτες: οι Τρίχες που Καταπίνονται

Όταν η γάτα καθαρίζεται, καταπίνει νεκρές τρίχες. Το Κέντρο Υγείας Γάτας του Πανεπιστημίου Cornell αναφέρει ότι δεν είναι ασυνήθιστο μια γάτα να βγάλει μια τρίχα-μπάλα κάθε μία ή δύο εβδομάδες, και ότι αυτό από μόνο του δεν είναι λόγος ανησυχίας. Στις εποχές που η γάτα αλλάζει τρίχωμα συμβαίνει συχνότερα, και γι' αυτό συνιστάται καθημερινό βούρτσισμα.

Πότε όμως χρειάζεται κτηνίατρος χωρίς καθυστέρηση: όταν η γάτα είναι πεσμένη, όταν αρνείται το φαγητό για πάνω από μία ή δύο μέρες, ή όταν κάνει επαναλαμβανόμενες άκαρπες προσπάθειες για εμετό. Μπορεί να μην πρόκειται καν για τρίχες, αλλά για άλλο πρόβλημα του πεπτικού ή του αναπνευστικού.

Το Cornell προσθέτει κάτι σημαντικό: μη δίνετε ποτέ καθαρτικά στη γάτα χωρίς την έγκριση και την επίβλεψη κτηνιάτρου, και το ίδιο ισχύει για εμπορικές τροφές που υπόσχονται ότι προλαμβάνουν ή λύνουν τέτοιες αποφράξεις.

Πότε η Τριχόπτωση δεν Είναι Φυσιολογική

• Φαλάκρες ή εμφανής απώλεια τριχώματος, ειδικά συμμετρικά και στις δύο πλευρές του σώματος.
• Έντονο ξύσιμο, γλείψιμο ή δάγκωμα στο ίδιο σημείο. Το Merck τονίζει ότι, όταν υπάρχει και φαγούρα, πρώτα διερευνάται η φαγούρα.
• Κοκκινίλες, πληγές, κρούστες, φολίδες ή αλλαγή στο χρώμα του δέρματος.
• Τρίχωμα θαμπό και ξηρό, που βγαίνει εύκολα.
• Τριχόπτωση μαζί με άλλα συμπτώματα: αλλαγή στο βάρος, στην όρεξη ή στη διάθεση.

Πίσω από την αφύσικη τριχόπτωση μπορεί να κρύβονται παράσιτα, όπως ψύλλοι, αλλεργίες, μικροβιακές ή μυκητιασικές λοιμώξεις, ορμονικά προβλήματα όπως ο υποθυρεοειδισμός, ή διατροφικές ελλείψεις. Στις γάτες, το υπερβολικό γλείψιμο συχνά συνδέεται και με στρες. Την αιτία τη βρίσκει ο κτηνίατρος, όχι η παρατήρηση στο σπίτι.

Διατροφή και Τρίχωμα: Τι Ισχύει Πραγματικά

Το Merck αναφέρει ότι διατροφικές ελλείψεις, ιδίως πρωτεΐνης, μπορούν να επιβραδύνουν την ανάπτυξη της τρίχας. Αυτό αφορά την έλλειψη, όχι την υπερκάλυψη: μια πλήρης τροφή για το στάδιο ζωής του ζώου καλύπτει ήδη αυτές τις ανάγκες.

Και μια χρήσιμη διόρθωση μύθου, από την κλινική διατροφής του Tufts: το γυαλιστερό τρίχωμα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η τροφή είναι καλή, γιατί οι τροφές με υψηλά λιπαρά δίνουν συνήθως γυαλιστερό τρίχωμα ακόμη κι όταν δεν είναι ποιοτικές. Το Tufts σημειώνει επίσης ότι για πολλά συμπληρώματα που διαφημίζονται για το δέρμα και το τρίχωμα λείπουν οι μελέτες που να δείχνουν όφελος.